حسرت اجرا در سالن‌هاي استاندارد دغدغه هنرمندان آذربايجان‌غربي

شهين غريب بيدادرس

تئاتر آذربايجان‌غربي با وجود برخورداري از نيروهاي مستعد، توانمند و باتجربه، سال‌هاست با کمبودهاي جدي در حوزه زيرساخت، سالن‌هاي استاندارد و امکانات تخصصي روبه‌روست؛ مشکلاتي که نه‌تنها روند توليد آثار نمايشي را مختل کرده، بلکه فرصت شکوفايي بسياري از استعدادهاي جوان را نيز محدود ساخته است. اين در حالي است که گروه‌هاي نمايشي استان بارها در جشنواره‌هاي ملي و بين‌المللي حضور يافته و توانايي‌هاي خود را اثبات کرده‌اند، اما نبود »تئاترشهر«، پلاتوهاي مجهز و فضاهاي استاندارد همچنان به‌عنوان گره اصلي مطرح است.
براي بررسي ريشه‌هاي اين چالش‌ها و چشم‌انداز آينده تئاتر استان، سراغ اميد خاکپور، رييس انجمن هنرهاي نمايشي آذربايجان‌غربي رفتيم، فردي که سال‌ها در بطن فعاليت‌هاي نمايشي حضور داشته و از نزديک با مسائل و ظرفيت‌هاي اين حوزه آشناست. آنچه در ادامه مي‌خوانيد، گفت‌وگويي است درباره وضعيت کنوني تئاتر استان، مشکلات زيرساختي و راهکارهايي که مي‌تواند آذربايجان‌غربي را به جايگاه واقعي خود در عرصه هنرهاي نمايشي برساند.
وي با تاکيد بر ظرفيت‌هاي بالاي تئاتر استان گفت: تئاتر آذربايجان‌غربي از نيروهاي متخصص، باتجربه و توانمند برخوردار است، هنرمنداني که بسياري از آن‌ها امروز در عرصه سينماي کشور نيز نقش‌آفريني مي‌کنند. با اين حال، نبود امکانات کافي و کمبود زيرساخت‌هاي مناسب، مهم‌ترين چالش پيش‌روي تئاتر استان است.خاکپور با اشاره به وضعيت نامناسب فضاهاي اجرايي افزود: نه تنها شهرستان‌ها، بلکه مرکز استان نيز سالن استاندارد ويژه تئاتر در اختيار ندارد. علاوه بر اين، پلاتويي براي تمرين نمايش‌ها وجود ندارد و تنها پلاتوي کوچک 40 نفره‌اي در اروميه فعال است که پاسخگوي نياز هنرمندان نيست.
رييس انجمن هاي هنرهاي نمايش اظهار کرد: باوجود حضور گروه‌هاي نمايشي توانمند و موفقيت‌هاي متعدد در جشنواره‌هاي منطقه‌اي و بين‌المللي، همچنان يکي از اصلي‌ترين نيازهاي تئاتر استان بي‌پاسخ مانده است. رفع اين مشکل، نيازمند تصميم‌گيري جدي در سطح کلان و اختصاص منابع مالي مشخص است.خاکپور با بيان اينکه 80 درصد اجراهاي تئاتري کشور در سالن‌هاي پلاتو انجام مي‌شود، ادامه داد: متأسفانه آذربايجان‌غربي از چنين فضاهايي محروم است و نبود اين امکانات، روند توليد و اجراي آثار نمايشي را دشوار کرده است.به گفته وي، فعاليت در سالن‌هاي استاندارد موجب ارتقاي کيفيت آثار و افزايش خلاقيت گروه‌ها مي‌شود.
سالن هاي موجود در استان چند منظوره است
رييس انجمن هنرهاي نمايشي استان خاطرنشان کرد: سالن‌هاي موجود در اروميه و شهرستان‌ها غالباً چندمنظوره‌اند و از استانداردهاي لازم براي اجراي تئاتر برخوردار نيستند. اين موضوع سبب شده نيازهاي اساسي تئاتر استان تأمين نشود و هنرمندان با محدوديت‌هاي جدي مواجه باشند.
او افزود: ساخت سالن‌هاي مناسب و اختصاصي نه تنها نياز هنرمندان نمايش را برطرف مي‌کند، بلکه مي‌تواند در ديگر رويدادها و مراسم نيز مورد استفاده قرار گيرد.
خاکپور همچنين اشاره کرد که آذربايجان‌غربي از معدود استان‌هايي است که «تئاترشهر» ندارد و از اين ظرفيت مهم بي‌بهره مانده است.وي ادامه داد: ايجاد »تئاترشهر«در استان زمينه‌ساز توليد آثار فاخر، برگزاري رويدادهاي بزرگ و جشنواره‌هاي ملي و بين‌المللي خواهد بود و جايگاه فرهنگي استان را ارتقا مي‌دهد. از سوي ديگر، هنرمندان مي‌توانند آثار خود را در فضايي تخصصي و استاندارد اجرا کنند و زمينه توليد آثار باکيفيت‌تر فراهم شود.
آذربايجان‌غربي مي‌تواند قطب تئاتر شود
رييس انجمن هنرهاي نمايشي آذربايجان‌غربي در پايان تأکيد کرد: با فراهم شدن زيرساخت‌هاي لازم و ساخت سالن‌هاي تخصصي، آذربايجان‌غربي قابليت تبديل شدن به يکي از قطب‌هاي مهم تئاتر کشور را دارد. تحقق اين هدف، ارتباط و تبادل فرهنگي ميان هنرمندان استان و گروه‌هاي نمايشي سراسر کشور را افزايش داده و موجب رونق هرچه بيشتر هنر نمايش در منطقه خواهد شد.
تئاتر آذربايجان‌غربي بيش از هر زمان ديگري نيازمند حمايت جدي نهادهاي متولي و توجه برنامه‌ريزي‌شده آنان است، توجهي که بتواند استعدادهاي فراوان اين سرزمين را شکوفا کرده و زمينه‌اي مناسب براي حضور و اجراي هنرمندان فراهم آورد. سالن‌هاي چندمنظوره موجود نه‌تنها ظرفيت لازم براي اجراي صحيح نمايش را ندارند، بلکه به دليل نداشتن استانداردهاي فني، فرصت ارائه آثار باکيفيت را از گروه‌هاي تئاتري مي‌گيرند و روند حرفه‌اي‌ شدن توليدات نمايشي را با چالش مواجه مي‌کنند.
آذربايجان‌غربي در حوزه نمايش از نيروهاي داراي تحصيلات آکادميک، چهره‌هاي شاخص، نويسندگان و کارگردانان با تجربه برخوردار است، هنرمنداني که توان و ظرفيت لازم براي معرفي و ارتقاي تئاتر استان در سطح ملي و حتي بين‌المللي را دارند. با اين حال، نبود زيرساخت‌هاي استاندارد مانند سالن‌هاي تخصصي و امکانات مناسب، مسير فعاليت اين نيروهاي خلاق را محدود کرده است.
در حال حاضر، 33 سالن چندمنظوره در استان وجود دارد، سالن‌هايي که عمدتاً براي فعاليت‌هاي ديگر مورد استفاده قرار مي‌گيرند و به همين دليل قابليت لازم براي ميزباني از نمايش‌هاي حرفه‌اي را ندارند. اجراي تئاتر نيازمند فضايي اختصاصي، مجهز و استاندارد است، فضايي که بتواند نور، صدا، دکور و تمرکز لازم را براي گروه‌ها فراهم کند. در کنار اين، وجود 42 گروه نمايشي ثبت‌شده و فعاليت حدود يک‌هزار و 500 هنرمند تئاتر در استان نشان مي‌دهد که ظرفيت انساني و هنري آذربايجان‌غربي بسيار فراتر از امکانات موجود است.
به گزارش عصرآذربايجان به نقل از ايرنا، با توجه به حجم بالاي هنرمندان فعال و توان قابل‌توجه گروه‌هاي نمايشي در استان، توسعه زيرساخت‌هاي تئاتري ديگر يک ضرورت فرهنگي نيست، بلکه يک نياز فوري و انکارناپذير است. ساخت سالن‌هاي استاندارد، ايجاد پلاتوهاي مجهز و برنامه‌ريزي براي ايجاد »تئاترشهر« مي‌تواند مسير رشد تئاتر استان را متحول کرده و آذربايجان‌غربي را در جايگاهي قرار دهد که شايسته آن است. اگر حمايت نهادهاي متولي به‌صورت جدي و مستمر شکل گيرد، اين استان نه‌تنها مي‌تواند بخشي از مشکلات ديرينه خود را پشت سر بگذارد، بلکه با اتکا به ذخيره غني انساني خود، به يکي از قطب‌هاي اصلي تئاتر کشور تبديل خواهد شد.